Makam Suz'nak - Πλάγιος του τετάρτου μαλακός χρωματικός

Dimitri

Δημήτρης Κουμπαρούλης, Administrator
Staff member
#1
Το μακάμ Σουζινάκ (Ποταμιής κατά κάποιους) αντιστοιχεί κατά πολλούς σε ήχο Πλάγιο του Τετάρτου Χρωματικό (μικτό με Δεύτερο μαλακό χρωματικό πάνω στο ΔΙ).
Κοιτώντας τη δοξολογία του Γρηγορίου (εδώ από την Κοκκινογοργούσα Ανθολογία του 1842 από το Αναλόγιον[1]) βλέπουμε οτι το τετράχορδο ΔΙ-ΝΗ είναι μάλλον σκληρό χρωματικό όταν το μέλος τριφωνεί από το ΔΙ ή πλαγιάζει στο κάτω ΝΗ ενώ είναι συνήθως μαλακό χρωματικό όταν δεν τριφωνεί.

Αυτό επιβεβαίωσε και ο (Τούρκος) δάσκαλός μου στην εξωτερική μουσική λέγοντάς μου οτι στο Σουζινάκ πάνω στο Νεβά (ΔΙ) θεμελιώνεται (σκληρό) τετράχορδο Χιτζάζ και όχι (μαλακό) Χουζάμ.

Γνωρίζει κανείς κάτι παραπάνω;

[1] Φαίνεται οτι στον πρώτο στίχο έχει μπερδέψει ο εκδότης τη μαλακή και σκληρή χρωματική φθορά, σε άλλους στίχους τις έχει σωστά.
 

Hristakis

Παμπάλαιο φθορικό μέλος
#2
Το μακάμ Σουζινάκ (Ποταμιής κατά κάποιους) αντιστοιχεί κατά πολλούς σε ήχο Πλάγιο του Τετάρτου Χρωματικό (μικτό με Δεύτερο μαλακό χρωματικό πάνω στο ΔΙ).
Κοιτώντας τη δοξολογία του Γρηγορίου (εδώ από την Κοκκινογοργούσα Ανθολογία του 1842 από το Αναλόγιον[1]) βλέπουμε οτι το τετράχορδο ΔΙ-ΝΗ είναι μάλλον σκληρό χρωματικό όταν το μέλος τριφωνεί από το ΔΙ ή πλαγιάζει στο κάτω ΝΗ ενώ είναι συνήθως μαλακό χρωματικό όταν δεν τριφωνεί.

Αυτό επιβεβαίωσε και ο (Τούρκος) δάσκαλός μου στην εξωτερική μουσική λέγοντάς μου οτι στο Σουζινάκ πάνω στο Νεβά (ΔΙ) θεμελιώνεται (σκληρό) τετράχορδο Χιτζάζ και όχι (μαλακό) Χουζάμ.

Γνωρίζει κανείς κάτι παραπάνω;

[1] Φαίνεται οτι στον πρώτο στίχο έχει μπερδέψει ο εκδότης τη μαλακή και σκληρή χρωματική φθορά, σε άλλους στίχους τις έχει σωστά.
Οι Τούρκοι όντως παίζουν το τετράχορδο ΔΙ-ΝΗ σκληρό αλλά δεν σημαίνει ότι μπορεί να υπάρχει ακριβής ταύτιση με την πράξη της ψαλτικής...πιστέυω πως τελικά στην πράξη συμβαίνει το εξής φυσικό φαινόμενο...όταν χρωματικοί ήχοι τριφωνούν "σκληραίνουν"(το πόσο αφήστε το γιατί θα μαλώσουμε)...αυτό μπορεί να το διαπιστώσει κανείς σε πολλά κομμάτια όπως στο χερουβικό του Φωκαέα,στα δοξαστικά του Ιακώβου και αλλού...το ίδιο λοιπόν μπορεί να συμβεί και σε μικτές χρωματικές κλίμακες όπως εδώ στον πλ.δ μαλακό χρωματικό(Σουζινάκ) δευτερόπρωτο(Καρτζιάρ) και αλλού...στους παλαιούς αυτό περιγραφόταν απλά αλλά και ουσιαστικά...π.χ.όταν έχουμε πορεία νενανώ(τριφωνία για εμάς σήμερα) και όταν έχουμε πορεία νεανές(διφωνία για εμάς σήμερα)....τα υπόλοιπα σε άλλο επεισόδιο...τώρα διαφημίσεις:);):eek:
 

Dimitri

Δημήτρης Κουμπαρούλης, Administrator
Staff member
#3
Χρήστο, συμφωνώ. Στη Μουσική Πανδέκτη (1850-51) αναγράφεται Ήχος Πλάγιος του Τετάρτου στο μουσικό κείμενο (σελ 820) αλλά ήχος Πλάγιος του Τετάρτου με Δεύτερο στα περιεχόμενα (σελ. 856). Είναι δε χαρακτηριστικό οτι η "σκλήρυνση" των διαστημάτων του Δευτέρου ήχου ανάλογα με την πορεία του πολλές φορές υπονοείται όπως εδώ (συγκρίνετε π.χ. το στίχο "Κύριε Βασιλεύ" στο "Επουράνιε" με την Κοκκινογοργούσα Ανθολογία για παράδειγμα).
 

master_yianni

Παλαιό Μέλος
#4
Ανεβαζω ενα Σουζινακ με την Εφταλια, που τρεχει νερακι!

Οι διαστηματολογοι (ακουγεται σαν αστροναυτες) ας αποφανθουν.
 

Attachments

Last edited:

Dimitri

Δημήτρης Κουμπαρούλης, Administrator
Staff member
#5
Για το μακάμ Σουζινάκ (Ποταμιής) μιλάει ο γερο-Σύρκας εδώ (απόσπασμα από συνέντευξη).
 
#6
Συμφωνώ με το γεγονός ότι το σουζινάκ είναι πλάγιος του τετάρτου και δεύτερος ήχος μαζί. Απλώς να πώ ότι στο κομμάτι το οποίο ανεβάσατε στο κάτω τετράχορδο Νη-Δι η νότα Πα είχε ύφεση. Αυτό με παραπέμπει περισσότερο στην μαλακή χρωματική κλίμακα, που χρησιμοποιείται σε αυτή την περίπτωση ολόκληρη, από Νη χαμηλό, μέχρι Νη ψηλό.
 
Top