Σχετικά με την κατάληξη του ασματικού της δοξολογίας

Stathis

Ευστάθιος Μεντζάς
#1
Επειδη δεν φαινεται να εχει τεθεί κάπου αλλού κανω την εξης ερώτηση.

Η κατάληξη του ασματικού της δοξολογίας εναι τελικη προς παυσιν;
Διότι απ΄ οτι γνωριζω καταληξεις προς παυσιν κανουμε όταν αρχιζει καποια εκφωνηση. Στην περιπτωση εδω, ακολουθει το 'σημερον σωτηρια' τις Κυριακες ή το απολυτίκιο του αγιου τις καθημερινες.
Εξαιρεση εχουμε όταν γινεται αρτοκλασία που ξεκινα εκφωνηση ο ιερεας.
Πάντως, το αναστασιματάριο εχει μονο τελικες (μονο) καταληξεις.

Ευχαριστω
 

dkalpakidis

Dimitrios Kalpakidis
#2
Επειδη δεν φαινεται να εχει τεθεί κάπου αλλού κανω την εξης ερώτηση.

Η κατάληξη του ασματικού της δοξολογίας εναι τελικη προς παυσιν;
Διότι απ΄ οτι γνωριζω καταληξεις προς παυσιν κανουμε όταν αρχιζει καποια εκφωνηση. Στην περιπτωση εδω, ακολουθει το 'σημερον σωτηρια' τις Κυριακες ή το απολυτίκιο του αγιου τις καθημερινες.
Εξαιρεση εχουμε όταν γινεται αρτοκλασία που ξεκινα εκφωνηση ο ιερεας.
Πάντως, το αναστασιματάριο εχει μονο τελικες (μονο) καταληξεις.

Ευχαριστω
Επειδή αλλάζει πιθανόν ο ήχος ώστε να ψαλλούν τα τροπάρια- απολυτίκια ή τα "Σήμερον σωτηρία" ('ήχος δ' μαλ. χρωμ.) ή "Αναστάς εκ του μνήματος" (ήχος β') τα οποία σε καμμία περίπτωση δεν πρέπει να θεωρηθούν ως μέρος της Δοξολογίας (έχει συζητηθεί σε άλλο θέμα αυτό)

Σημειώνω ότι κατ' ακρίβειαν λέγονται απολυτίκια τις μνήμες των αγίων μετά του θεοτοκίου (ή μετά προεορτίου ή της εορτής εάν είναι προεόρτια ή μεθέορτα)
 

Stathis

Ευστάθιος Μεντζάς
#3
Επειδή αλλάζει πιθανόν ο ήχος ώστε να ψαλλούν τα τροπάρια- απολυτίκια ή τα "Σήμερον σωτηρία" ('ήχος δ' μαλ. χρωμ.) ή "Αναστάς εκ του μνήματος" (ήχος β') τα οποία σε καμμία περίπτωση δεν πρέπει να θεωρηθούν ως μέρος της Δοξολογίας (έχει συζητηθεί σε άλλο θέμα αυτό)

Σημειώνω ότι κατ' ακρίβειαν λέγονται απολυτίκια τις μνήμες των αγίων μετά του θεοτοκίου (ή μετά προεορτίου ή της εορτής εάν είναι προεόρτια ή μεθέορτα)
Αγαπητε, Δημητρη,
Με συγχωρεις, αλλά δεν κατάλαβα ποια ειναι η αποψή σου τελικά.
Κανουμε ή δεν κανουμε καταληξη τελικη (προς παυσιν); οταν ακολουθεί απολυτικιο (οποιοδηποτε. δεν ειναι το απολυτικιο το θεμα μας)
ή αυτο εξαρτάται απο τον ηχο του απολυτικίου;

Ευχαριστω
 

dkalpakidis

Dimitrios Kalpakidis
#4
Αγαπητε, Δημητρη,
Με συγχωρεις, αλλά δεν κατάλαβα ποια ειναι η αποψή σου τελικά.
Κανουμε ή δεν κανουμε καταληξη τελικη (προς παυσιν); οταν ακολουθεί απολυτικιο (οποιοδηποτε. δεν ειναι το απολυτικιο το θεμα μας)
ή αυτο εξαρτάται απο τον ηχο του απολυτικίου;

Ευχαριστω
Συγγνώμη ζητώ εγώ διότι δεν έγραψα ξεκάθαρα αυτό που έπρεπε.
Προσπάθησα να δικαιολογήσω τον λόγο που υπάρχει η κατάληξη στο ασματικόν των Δοξολογιών τόσο των αργών όσο και των συντομων.
Φυσικά και θεωρώ δεδομένο ότι κάνουμε τελική κατάληξη ανεξάρτητα από τον ήχο του απολυτικίου αφού έστω και στον ίδιο ήχο μπορεί να έχουμε άλλες βάσεις.
Παράδειγμα τί σχέση έχει π.χ. το απολυτίκιον σε α' ήχο
με την αργή Δοξολογία Ιακώβου σε α' ή του Μπερεκέτη σε α';
 

Hristakis

Παμπάλαιο φθορικό μέλος
#5
Μήπως επειδή μετά την δοξολογία ακολουθεί η εκτενή του ιερέως?η οποία σήμερα λέγεται μυστικώς την ώρα της δοξολογίας και έτσι λέμε κατ ευθείαν τα απολυτίκια?
 

Stathis

Ευστάθιος Μεντζάς
#6
Συγγνώμη ζητώ εγώ διότι δεν έγραψα ξεκάθαρα αυτό που έπρεπε.
Προσπάθησα να δικαιολογήσω τον λόγο που υπάρχει η κατάληξη στο ασματικόν των Δοξολογιών τόσο των αργών όσο και των συντομων.
Φυσικά και θεωρώ δεδομένο ότι κάνουμε τελική κατάληξη ανεξάρτητα από τον ήχο του απολυτικίου αφού έστω και στον ίδιο ήχο μπορεί να έχουμε άλλες βάσεις.
Παράδειγμα τί σχέση έχει π.χ. το απολυτίκιον σε α' ήχο
με την αργή Δοξολογία Ιακώβου σε α' ή του Μπερεκέτη σε α';
Να ρωτήσω κατι αλλο, αφελώς...
Στην λειτουργια μετά τη μικρη εισοδο που λεμε διαφορα απολυτικια και το κοντακιο, αυτά δεν ειναι κατ' ανάγκην στον ιδιο ηχο. Κανουμε τελικη κατάληξη στο καθενα;
 

Stathis

Ευστάθιος Μεντζάς
#7
Μήπως επειδή μετά την δοξολογία ακολουθεί η εκτενή του ιερέως?η οποία σήμερα λέγεται μυστικώς την ώρα της δοξολογίας και έτσι λέμε κατ ευθείαν τα απολυτίκια?
Κατι τετοιο ειχα στο μυαλο μου απο την αρχη.(εκφωνηση ιερεως)

Τωρα ομως που δεν λεγεται δυνατα, πρεπει να κανουμε καταληξη;
 

dkalpakidis

Dimitrios Kalpakidis
#8
Να ρωτήσω κατι αλλο, αφελώς...
Στην λειτουργια μετά τη μικρη εισοδο που λεμε διαφορα απολυτικια και το κοντακιο, αυτά δεν ειναι κατ' ανάγκην στον ιδιο ηχο. Κανουμε τελικη κατάληξη στο καθενα;
Σε ευχαριστώ για την ερώτησή σου.
Βοηθάς έτσι να γίνει ένας ουσιαστικός διαλογος.

Είπα και ενωρίτερα ότι κάνω μια σκέψη γιατί κάνουμε τελική κατάληξη.
Έγραψα και για τον ήχο αλλά όχι μόνο για αυτόν.
'Εγραψα και για το είδος κατ' ουσίαν.

Επειδή η Δοξολογία είτε αργή είτε σύντομη ανήκει στο Παπαδικόν μέλος
(στο σύντομον μέλος χρησιμοποιεί χαρακτηριστικά του συντόμου ειρμολογικού μέλους για αυτό καταχρηστικώς αποκαλούνται και Δοξολογίαι ειρμολογικαι).
και τα Απολυτίκια στο Ειρμολογικόν μέλος, εάν η Δοξολογία ψαλλεί αργή δεν είναι δυνατόν να υπάρξει αρμονία μεταξύ Δοξολογίας και Απολυτικίου.

Τελική κατάληξη πάντως έχουν και αρκετά Εωθινά Δοξαστικά του Ιακώβου του Πρωτοψάλτου. Και εκεί έχουμε αλλαγή από το παλαιό στιχηράριον σε Ειρμολογικόν του β' ήχου.

Στην περίπτωση όμως των Απολυτικίων έχουμε ολόκληρη ενότητα από τροπάρια του ίδιου είδους και ενότητα τρίτου αντιφώνου.
Στην περίπτωση που εξετάσαμε με την Δοξολογία έχουμε από την μία Δοξολογία (ένα μέρος της ακολουθίας) και απολυτίκια (άλλο μέρος της ακολουθίας).

Ελπίζω να βοήθησα αρκετά, τονίζοντας ότι κάνω υποθέσεις στο όλο θέμα

Φιλικά
Δημήτριος Καλπακίδης
 

dkalpakidis

Dimitrios Kalpakidis
#9
Μήπως επειδή μετά την δοξολογία ακολουθεί η εκτενή του ιερέως?η οποία σήμερα λέγεται μυστικώς την ώρα της δοξολογίας και έτσι λέμε κατ ευθείαν τα απολυτίκια?
Δεν είναι ακριβές αυτό. Όταν προβλέπεται Μεγάλη Δοξολογία, λέγονται τα Απολυτίκια ευθύς μετά το Ασματικόν της Δοξολογίας. Ακολουθεί η Εκτενής, τα Πληρωτικά, "Στερεώσαι" [, η Α' Ώρα] και η Απόλυσις του Όρθρου .
 

Hristakis

Παμπάλαιο φθορικό μέλος
#10
Κατι τετοιο ειχα στο μυαλο μου απο την αρχη.(εκφωνηση ιερεως)

Τωρα ομως που δεν λεγεται δυνατα, πρεπει να κανουμε καταληξη;
Μάλλον όχι...αφού πλέον δεν λέγεται αυτή η εκτενής στην θέση της δεν υπάρχει λόγος...
 

Hristakis

Παμπάλαιο φθορικό μέλος
#11
Δεν είναι ακριβές αυτό. Όταν προβλέπεται Μεγάλη Δοξολογία, λέγονται τα Απολυτίκια ευθύς μετά το Ασματικόν της Δοξολογίας. Ακολουθεί η Εκτενής, τα Πληρωτικά, "Στερεώσαι" [, η Α' Ώρα] και η Απόλυσις του Όρθρου .
Στις μνήμες αγίων λέγονται πάλι εκεί τα απολυτίκια? η μετά τα πληρωτικά?
 

dkalpakidis

Dimitrios Kalpakidis
#12
Στις μνήμες αγίων λέγονται πάλι εκεί τα απολυτίκια? η μετά τα πληρωτικά?
Εφ' όσον ψάλλεται Δοξολογία Μεγάλη λέγονται ευθύς μετά το Ασματικόν κατά την τάξη που ανέφερα.

Εφ' όσον είναι καθημερινή δεν υπάρχει Δοξολογία Μεγάλη αλλά η Μικρά χύμα.
Λέγονται τα Πληρωτικά, τα Απόστιχα, "Αγαθόν το εξομολογείσθαι", Τρισάγιον, κλπ. Απολυτίκια, η Εκτενής, "Στερεώσαι", [η Α' ώρα] και η απόλυσις.
 

dkalpakidis

Dimitrios Kalpakidis
#13
Δείτε πάντως ότι τα Απολυτίκια λέγονται πάντα μετά το Τρισάγιον ειτε ψάλλεται Δοξολογία είτε λέγεται η Μικρά, όπως γίνεται και στον Εσπερινό μετά το "Νυν απολύεις" κλπ
 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#14
Πολύ καλή ἐρώτηση !!! Συγχαρητήρια στόν θέσαντα !!!
Πολύ σύντομα καί προοιμιακά θά ἀπαντήσω, γιατί θά ἀπαντήσουν καί ἄλλοι μέ περισσότερα στοιχεῖα.

[Παρενθετικά νά πῶ ὅτι τό τρισάγιο ὅσο κι ἄν εἶναι συνυφασμένο μέ τήν δοξολογία, δέν ἀνήκει στή δοξολογία. Ἡ δοξολογία τελειώνει μέ τό «τοῖς γινώσκουσί σε.» (πρβλ. Συμβολή τ. 19, σελ. 30-32). Αὐτό φαίνεται στήν καθημερινή χῦμα δοξολογία, ὅπου ἀκολουθεῖ τό «Καταξίωσον». Στόν ᾀσματικό ὄρθρο μάλιστα μεταξύ τοῦ «τοῖς γινώσκουσί σε.» καί τοῦ «Καταξίωσον» παρεμβάλλεται ἡ ἐκτενής (ὅπως στόν ἑσπερινό) καί μετά τό «Καταξίωσον» λέγωνται τά πληρωτικά.]

1) Τό ἐπιχείρημα τῆς ἐναλλαγῆς τῶν ἤχων εἶναι λογικοφανές, ἀλλ᾿ ἀνίσχυρο.
2) Ἐκεῖ στήν ἀρχαία ἀλλά καί σύγχρονη πράξη κάτι παρεμβάλλεται πού δικαιολογεῖ τήν κατάληξη.
3) Σήμερα, ἐκτός ἀπό τήν ἀρτοκλασία (πού εἶναι παράτυπη στόν ὄρθρο) παρεμβάλλεται τό «Σοφία· ὀρθοί» τῶν τελετῶν ὑψώσεως καί προσκυνήσεως τοῦ τιμίου Σταυροῦ. Ἐπίσης παρεμβάλλεται ἡ εἴσοδος τοῦ Εὐαγγελίου, σήμερα Ἐπιταφίου, στόν ὄρθρο τοῦ Μ. Σαββάτου.
4) Παλαιά εἴχαμε εἴσοδο τοῦ Εὐαγγελίου γιά τό Εὐαγγέλιο τοῦ ὄρθρου, προκείμενο κλπ.

Συνεπῶς καλῶς ὑπάρχει ἡ κατάληξη. Ὅταν δέν χρειάζεται νά τροποποιεῖται ἄν δύνασθε τό μουσικό κείμενο.
Αὐτά τά λίγα πρός τό παρόν γιατί βιάζεσθε καί δέν μποροῦσα νά ἀπαντήσω νωρίτερα γιατί μᾶς εἶχαν κόψει τό ρεῦμα.
 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#15
Τελική κατάληξη πάντως έχουν και αρκετά Εωθινά Δοξαστικά του Ιακώβου του Πρωτοψάλτου.
Δημήτριος Καλπακίδης
Συμπληρωματικά ἀναφέρω τήν εἰς τό τέλος τῆς δοξολογίας τάξιν τῶν χειροθεσιῶν Ἀναγνώστου/Ψάλτου καί Ὑποδιακόνου, μάλιστα δέ τό α΄ μέρος τῆς χειροτονίας Ἐπισκόπου (ἐν ὄψει τῶν νέων ἐκλογῶν τό θυμήθηκα).
Νά ἐξετασθεῖ ὅμως καί ἡ πρακτική τῶν μελοποιῶν, ὅπως γράφει ὁ Δημήτριος γιά τά Ἐωθινά.
 
Last edited:

kostaeri

Μπουσδέκης Κώστας
#16
Δείτε πάντως ότι τα Απολυτίκια λέγονται πάντα μετά το Τρισάγιον ειτε ψάλλεται Δοξολογία είτε λέγεται η Μικρά, όπως γίνεται και στον Εσπερινό μετά το "Νυν απολύεις" κλπ
Αν δεν κάνω λάθος, είτε ψάλλεται είτε όχι, ονομάζεται Μεγάλη Δοξολογία. Η μικρή είναι το "Δόξα Πατρί... Καί νύν...".

Είναι σωστό αυτό??
 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#17
Αν δεν κάνω λάθος, είτε ψάλλεται είτε όχι, ονομάζεται Μεγάλη Δοξολογία. Η μικρή είναι το "Δόξα Πατρί... Καί νύν...".
Είναι σωστό αυτό??
Ἔχετε δίκιο γιά τό Η μικρή είναι το "Δόξα Πατρί... Καί νύν...".
Αὐτή πού ψάλλεται μετά τούς αἴνους τίς Κυριακές καί ὅποτε προβλέπεται ἀπό τό τυπικό ἀναφέρεται ὡς Μεγάλη Δοξολογία καί αὐτή εἶναι μόνον ἡ Μεγάλη.
Ἡ ἄλλη εἶναι Δοξολογία καί ἀναφέρεται ὡς καθημερινή χῦμα δοξολογία.
Δέστε λίγο παραπάνω.
 

Stathis

Ευστάθιος Μεντζάς
#18
Πολύ καλή ἐρώτηση !!! Συγχαρητήρια στόν θέσαντα !!!
Πάτερ, ευλογείτε και ευχαριστω!
Την ειχα καιρο την απορία και ετσι την εθεσα...


Συνεπῶς καλῶς ὑπάρχει ἡ κατάληξη. Ὅταν δέν χρειάζεται νά τροποποιεῖται ἄν δύνασθε τό μουσικό κείμενο.
Μάλλον προς αυτη την κατευθυνση πρεπει να κατευθυνθουμε, πιστευω.

Επίσης, θα θελα να ευχαριστησω και το Δημήτρη (Καλπακίδη) και το Χριστάκη για τη βοηθεια που προσεφεραν στη συζητηση.
 
#20
π. Μάξιμος;9468 said:
...Στόν ᾀσματικό ὄρθρο μάλιστα μεταξύ τοῦ «τοῖς γινώσκουσί σε.» καί τοῦ «Καταξίωσον» παρεμβάλλεται ἡ ἐκτενής (ὅπως στόν ἑσπερινό) καί μετά τό «Καταξίωσον» λέγωνται τά πληρωτικά...
Πού το βρήκατε αυτό; Μπορείτε σας παρακαλώ να αναφέρετε την πηγή; Με ενδιαφέρει πολύ.
Ευχαριστώ!
 
Last edited:
Top