Τάξη κανονάρχου - Εσπερινός

Dimitri

Δημήτρης Κουμπαρούλης, Administrator
Staff member
#1
Με αφορμή προβληματισμό στην πρόσφατη αγρυπνία, θα παρακαλέσω όποιον ξέρει και μπορεί να μας δώσει μια αναλυτική περιγραφή όλων των εκφωνήσεων και της τάξης του κανονάρχου στην ακολουθία του Εσπερινού (για αρχή, και αργότερα κάνουμε θέματα για άλλες ακολουθίες). Π.χ.

κάνει το κέλευσον πρίν τα κεκραγάρια;
τον ήχο των κεκραγαρίων;
αναγγέλει και τους στίχους των στιχηρών και τις αλλαγές ήχου ή μόνο το κυρίως κείμενο του τροπαρίου;
πως αναγγέλει το δόξα και νύν;
λέει τίποτα μετά το και νύν των εσπερίων και μέχρι τα απόστιχα;
πώς αναγγέλει τα απόστιχα;
τί λέει στα Απολυτίκια;

Ευχαριστώ.
 

dimskrekas

Δημήτρης Σκρέκας
#2
Με αφορμή προβληματισμό στην πρόσφατη αγρυπνία, θα παρακαλέσω όποιον ξέρει και μπορεί να μας δώσει μια αναλυτική περιγραφή όλων των εκφωνήσεων και της τάξης του κανονάρχου στην ακολουθία του Εσπερινού (για αρχή, και αργότερα κάνουμε θέματα για άλλες ακολουθίες). Π.χ.

κάνει το κέλευσον πρίν τα κεκραγάρια;
τον ήχο των κεκραγαρίων;
αναγγέλει και τους στίχους των στιχηρών και τις αλλαγές ήχου ή μόνο το κυρίως κείμενο του τροπαρίου;
πως αναγγέλει το δόξα και νύν;
λέει τίποτα μετά το και νύν των εσπερίων και μέχρι τα απόστιχα;
πώς αναγγέλει τα απόστιχα;
τί λέει στα Απολυτίκια;

Ευχαριστώ.
Δημήτρη, αν δεν κάνω λάθος, αυτά επικρατούν. Υπάρχουν μικροδιαφορές στο Πατριαρχείο και στο Όρος. Εδώ μιλώντας για Αγρυπνία κυρίως αναφερόμαστε σε Αγιορείτικη τάξη.

κάνει το κέλευσον πρίν τα κεκραγάρια;

ΝΑΙ (πολύ λιτά στο Όρος-εκφωνητικά στο Οικ. Πατραρχείο, όπου πηγαίνουν δύο και βάζουν μετάνοια με τον δικό τους τρόπο).
τον ήχο των κεκραγαρίων; (το έχει πει στο Κέλευσον)
αναγγέλει και τους στίχους των στιχηρών και τις αλλαγές ήχου ή μόνο το κυρίως κείμενο του τροπαρίου; (αναγγέλει και τον ήχο όταν αλλάζει, και το κείμενο των στιχηρών)
πως αναγγέλει το δόξα και νύν; (Προς το τέλος του προτελευταίου στιχηρού λέει στον α χορό, Δόξα ήχος ....)
λέει τίποτα μετά το και νύν των εσπερίων και μέχρι τα απόστιχα; (ΟΧΙ)
πώς αναγγέλει τα απόστιχα; (Κανοναρχεί κανονικά χωρίς να αναγγείλει ήχο).
τί λέει στα Απολυτίκια; Την απάντηση την έχεις εδώ...

http://www.analogion.com/psaltologion/2009_13-9_Vatopedi_TimiasZwnis_EsperinosB.rar
 
Last edited:

Roumelis Ioannis

Παλαιό Μέλος
#4
λέει τίποτα μετά το και νύν των εσπερίων και μέχρι τα απόστιχα; (ΟΧΙ)
«Ὁ διαβαστὴς ὑπὸ τὸν μέγαν πολυέλαιον ἄνευ κουκουλίου ἐκφωνεῖ τὸ προκείμενον καὶ τὸν στίχον. Εἰς τὸ τρίτον «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν» ποιεῖ σταυρὸν καὶ σχῆμα εἰς τοὺς χοροὺς καὶ ἀποχωρεῖ.» (Βλ. Ἁγιορειτικὸν Τυπικὸν τῆς Ἐκκλησιαστικῆς Ἀκολουθίας, Κεφ. Γ΄, σελ. 61). Νομίζω τὸ ἴδιον ἀναφέρει καὶ ὁ π. Δοσίθεος στὴν Διάταξη Ἀγρυπνίας (δὲν ἔχω ἄμεση πρόσβαση).
 

dimskrekas

Δημήτρης Σκρέκας
#5
«Ὁ διαβαστὴς ὑπὸ τὸν μέγαν πολυέλαιον ἄνευ κουκουλίου ἐκφωνεῖ τὸ προκείμενον καὶ τὸν στίχον. Εἰς τὸ τρίτον «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν» ποιεῖ σταυρὸν καὶ σχῆμα εἰς τοὺς χοροὺς καὶ ἀποχωρεῖ.» (Βλ. Ἁγιορειτικὸν Τυπικὸν τῆς Ἐκκλησιαστικῆς Ἀκολουθίας, Κεφ. Γ΄, σελ. 61). Νομίζω τὸ ἴδιον ἀναφέρει καὶ ὁ π. Δοσίθεος στὴν Διάταξη Ἀγρυπνίας (δὲν ἔχω ἄμεση πρόσβαση).
Γιατί να ταυτισθεί αναγκαστικά ο διαβαστής με τον κανονάρχη πάντα; Ο διαβαστής λέει και τα Κύριε ελέησον, Παράσχου Κύριε, τα οποία δε λέει ο Κανονάρχης, αφού τα ψάλλουν οι χοροί σε Πανήγυρη. Η ερώτηση αφορούσε αγρυπνία.

Δ.
 

Roumelis Ioannis

Παλαιό Μέλος
#6
Στη συγκεκριμένη έκδοση, ο διαβαστής ταυτίζεται με τον κανονάρχη. Γράφει νωρίτερα: «Απερχόμενος ο διαβαστής εις τον αριστερόν χορόν δια το έσχατον στιχηρόν, ίσταται δι' ολίγον υπό τον μέγαν πολυέλαιον,...καί εκφωνεί τον ήχον το Δοξαστικού... Είτα απέρχεται εις τον δεξιόν χορόν και κανοναρχεί το δοξαστικόν.»

Όσον αφορά το Προκείμενον, αναφέρεται σε εκφώνησή του μετά του στίχου του. Η ψαλμώδηση του παραμένει στον χορό.

Υ.Γ.:Αναμένω και παράθεση από κάποιον του π. Δοσιθέου. Αν θυμάμαι καλά το αναφέρει.
 

Roumelis Ioannis

Παλαιό Μέλος
#7
Διαβαστής: μοναχός διωρισμένος εις το αναγινώσκειν το κάθισμα του Εσπερινού, το «Επακούσαι σου» και το Α΄ κάθισμα του Όρθρου καὶ εκφωνείν τα «Κύριε ελέησον» εις τας αιτήσεις του ιερέως. Εις τας Θείας Λειτουργίας αναγινώσκει εμμελώς τον «Απόστολον» και εις τας καθημερινάς τοιαύτας εκφωνεί εμμελώς και τα «Λειτουργικά».
Ο δε κανονάρχης κανοναρχεί εις τους χορούς τα τροπάρια, τας ωδάς και τους Μακαρισμούς της Λειτουργίας. Συνήθως όμως τα δύο αυτά διακονήματα αναλαμβάνει εν πρόσωπον.
(Βλ. Αγιορ. Τυπ. Εκκλ. Ακολ., Κεφ. Α΄, σημ. 16, σελ. 42)

Φαίνεται ποιος ο ρόλος του διαβαστού. Και εφ' όσον μιλάει για «εκφώνηση» του προκειμένου μετά του στίχου και έπειτα ψαλμώδηση υπό των χορών, εμπίπτει στα καθήκοντα του κανονάρχου (ο διαβαστής δεν προαναγγέλει κάτι προς τον χορόν), ασχέτως αν αναλαμβάνει και τα δύο το ίδιο πρόσωπο.
 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#8


Υ.Γ.:Αναμένω και παράθεση από κάποιον του π. Δοσιθέου. Αν θυμάμαι καλά το αναφέρει.
Στή διάταξη γράφει «ὁ ταχθείς μοναχός» (σελ. 38) καί στήν ὑποσημ. 46 (σελ. 39) παραπέμπει σέ 3 ἁγιορείτικα τυπικά πού σαφῶς γράφουν «ὁ κανονάρχης», τό ἕνα ὅτι ψάλλει τό προκείμενον καί τά ἄλλα δύο ὅτι τό ἐκφωνεῖ καί τό ψάλλουν οἱ χοροί.


 

Dimitri

Δημήτρης Κουμπαρούλης, Administrator
Staff member
#9
Ευχαριστώ όλους για τις απαντήσεις/πληροφορίες. Σχόλια μόλις βρώ λίγο χρόνο.
 
Top