Θεία Λειτουργία των «Αποστολικών Διαταγών»

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#1

Ἡ θεία λειτουργία τῶν Ἀποστολικῶν Διαταγῶν ἔχει ἐκδοθεῖ καί ἀπό τόν μακαριστό καθηγητή Ἰω. Φουντούλη. Δέν ἔχει τελεσθεῖ, παρά σέ ἐλάχιστες περιπτώσεις καί παρά μιά παλαιότερη προτροπή τῆς Ἱερᾶς Συνόδου.



«Ἐγκύκλιος ΙΕΡΑΣ ΣΥΝΟΔΟΥ ὑπ. ἀριθμ. 2131/2 Δεκεμβρίου 2002
Περί τῆς Προστασίας τοῦ Φυσικοῦ Περιβάλλοντος
Ἐκ Συνοδικῆς Ἀποφάσεως ληφθείσης ἐν τῇ Συνεδρίᾳ τῆς Διαρκοῦς Ἱερᾶς Συνόδου τῆς 6ης παρελθόντος μηνός Νοεμβρίου ἐ.ἔ., γνωρίζομεν ὑμῖν, ὅτι ἡ Ἱερά Σύνοδος ἐν τῇ ῥηθείσῃ Συνεδρίᾳ Αὑτῆς, καί ἐν τῷ ἀδιαπτώτῳ Αὐτῆς ἐνδιαφέροντι διά τήν διαφύλαξιν καί προστασίαν τοῦ φυσικοῦ περιβάλλοντος τό ὁποῖον ἐκ τοῦ μή ὄντος ἐδημιουργήθη διά τῆς ποιητικῆς ἐνεργείας τοῦ Θεοῦ καί συντηρεῖται ὑπό τῆς Θείας Αὐτοῦ προνοίας, καί ὡς ἐκ τούτου διηγεῖται τήν ἄφθιτον Αὐτοῦ δόξαν, ἀπεφάσισεν ὅπως γνωρίσῃ ὑμῖν τά ὡς κάτωθι:
Ἡ 1η μηνός Σεπτεμβρίου καθιερώθη ὡς ἡμέρα εἰδικῶν προσευχῶν καί ἱκεσιῶν δι' ὁλόκληρον τήν κτίσιν, ὡς ἡμέρα προστασίας ὁλοκλήρου τῆς δημιουργίας τοῦ Θεοῦ.
Κατά τόν ἑορτασμόν αὐτόν δέον ὅπως ψάλληται ὁ Ἱκετήριος Κανών πρός τόν Φιλάνθρωπον Θεόν καί Σωτῆρα ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν ὑπέρ τοῦ περιβάλλοντος ἡμᾶς στοιχείου καί εὐσταθείας πάσης τῆς κτίσεως καί ἡ Ἀκολουθία ὑπέρ προστασίας τοῦ Περιβάλλοντος τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πατρῶν κ. Νικοδήμου καί τελεῖται ἡ Θεία Λειτουργία τῶν Ἀποστολικῶν Διαταγῶν, ὡς ἐξεδόθη ὑπό τοῦ Ὁμοτίμου Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Ἀριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης κ. Ἰωάννου Φουντούλη….»
Αὐτό δέν εὐνοήθηκε καί τόσο.

Ἐπειδή ὑπάρχουν κάποιες σκέψεις καί μέ τό δεδομένο ὅτι οἱ ἀρχαῖες λειτουργίες (αὐτή δέ ἀρχαϊκότερη) δέν ἔχουν καί πολλά ψαλλόμενα, νά εἶστε σίγουροι, ὅτι ἡ συνδρομή τοῦ Ψαλτολογίου καί ἐκλεκτῶν μελῶν του, θά συμβάλλει θετικότατα στήν μελουργία αὐτῶν τῶν κομματιῶν.


 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#2

Ὁ λόγος πού ἡ Ἱερά Σύνοδος (ὅ.π.) συνέστησε τήν τέλεση αὐτῆς τῆς θ. λειτουργίας τήν 1η Σεπετεμβρίου εἶναι ὅτι ἡ ἀναφορά της ἀναφέρεται ἐκτενέστατα στήν δημιουργία, τήν φύση καί τό περιβάλλον (θά λέγαμε σήμερα). Ἡ 1η μηνός Σεπτεμβρίου καθιερώθη ὡς ἡμέρα εἰδικῶν προσευχῶν καί ἱκεσιῶν δι' ὁλόκληρον τήν κτίσιν, ὡς ἡμέρα προστασίας ὁλοκλήρου τῆς δημιουργίας τοῦ Θεοῦ.

Ἄν ἡ 1η Σεπετεμβρίου εἶναι ἡμέρα πού δέν προσφέρεται θά μποροῦσε νά έπιλεγεῖ ἡμέρα περί τήν 5ην τοῦ μηνός Ἰουνίου (προσφορωτέρα περίοδος τελέσεως), καθ᾿ ἥν ἑορτάζεται παγκοσμίως ἡ Ἡμέρα τοῦ Περιβάλλοντος (ἐμπλεκομένης καί τῆς Ἐκκλησίας εἰς τόν ἑορτασμόν δι᾿ ἄλλων ἐκδηλώσεων καί μηνυμάτων).

Τό κείμενο τῆς θ. λειτουργίας τῶν «Ἀποστολικῶν Διαταγῶν» ὑπάρχει σέ αὐτό τό βιβλίο στή σελ. 3 ὑπό τόν τίτλο· LITURGIA CLEMENTINA. Clementine Liturgy.
Ἐπίσης καί σ᾿ αὐτό τό ψηφιοποιημένο βιβλίο (ἀπό τό google) ὡς S. Clement.


 
Last edited:

Panagiotis

Γενικός συντονιστής
#3
Μελοποιημένους ύμνους της αρχαιοπρεπούς αυτής λειτουργίας (ως και των λειτουργιών των Αποστόλων Μάρκου & Ιακώβου) περιέχει το βιβλίο "Μελωδήματα ασκήσεων λειτουργικής" του καθηγητού Αντ. Αλυγιζάκη.
 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#4
Μελοποιημένους ύμνους της αρχαιοπρεπούς αυτής λειτουργίας (ως και των λειτουργιών των Αποστόλων Μάρκου & Ιακώβου) περιέχει το βιβλίο "Μελωδήματα ασκήσεων λειτουργικής" του καθηγητού Αντ. Αλυγιζάκη.
Εὐχαριστῶ/οῦμε γιά τήν ἐνδιαφέρουσα πληροφορία.
Τό ἀναζήτησα αὐτό τό βιβλίο πρίν λίγο καιρό καί δέν τό βρῆκα, καθ᾿ ὅσον μοῦ εἶπαν ὅτι εἶναι πανεπιστημιακῆς ἐκδόσεως καί τό δίνουν μόνο στό Α.Π.Θ..
Ἔχει ἀναφερθεῖ σ᾿ αὐτό ὁ Χριστάκις, μᾶλλον ἔχει ἀνεβάσει ἀπ᾿ αὐτό τά ἐφύμνια τῶν Ἀντιφώνων τῆς Θ. Λειτουργίας σέ πλ. α΄· καί τότε πράγματι σέ ἐρώτησή μου, ἀπήντησε ὅτι τό δίνουν στό Πανεπιστήμιο. Ἔχεις ἀναφερθεῖ κι ἐσύ ἐπίσης ἐδῶ.
Μπορεῖτε νά μοῦ δώσετε περισσότερες πληροφορίες γιά τόν τρόπο ἀποκτήσεώς του;


 
Last edited:

ixadin

Ηχάδιν
#5
Φωτοτυπίες από την Βιβλιοθήκη της Θεολογικής Σχολής Αθηνών (θέλουν και αστυνομική ταυτότητα)
 

Panagiotis

Γενικός συντονιστής
#7
Εγώ αγόρασα το βιβλίο προ του 2003 σε κάποιο βιβλιοπωλείο των Αθηνών (Αποστολική Διακονία ή Άγιο Όρος) δεν θυμάμαι ακριβώς. Ίσως μπορεί να το προμηθευτεί κάποιος και από τον εκδότη ή τον καθηγητή;
 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#9

Ὁ Shota ἔδειξε ἐδῶ τό ἔργο τοῦ F. X. Funk, Didascalia et Constitutiones Apostolicae, Paderborn 1905. Ἡ λειτουργία βρίσκεται στίς σελ. 476-520. Ἐπί τῆς ἐκδόσεως τοῦ F. X. Funk στηρίζεται ἡ ἔκδοσις τοῦ Ἰω. Φουντούλη «ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ "ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΓΩΝ"» (ΚΕΙΜΕΝΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ, Τεῦχος Γ΄, ΘΕΙΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΙ, ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 1994), πού μνημόνευσα στό #1.

 

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#13

π. Μάξιμος

Γενικός Συντονιστής
#14

Στό κανάλι Katallagi ΑΠΘ (Θεολογική Σχολή Α.Π.Θ.) ἀναρτήθηκε βίντεο ἀπό τήν τέλεσή της στον Ιερό Ναό Αγίας Τριάδος της Θεολογικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης.

Ἐνημερώθηκα ἀπό: http://www.amen.gr/article20080



Η θεία Λειτουργία των Αποστολικών Διαταγών αποτυπώνει τη λειτουργική πράξη της Αντιόχειας κατά τον 4ο αι. μ.Χ. πρόκειται για κείμενο, αγνώστου συγγραφέως, φιλολογικού ενδιαφέροντος με την έννοια ότι δεν υπέστη καμία εξέλιξη μεταγενέστερη, όπως π.χ. συνέβη με τις Λειτουργίες των αποστόλου Μάρκου και Ιακώβου το αδελφοθέου. Ο συντάκτης της Λειτουργίας των Αποστολικών Διαταγών στηρίχθηκε στην προφορική παράδοση και την ζωντανή πράξη της αρχαϊκής Εκκλησίας. Διασώζει μάλιστα ενδιαφέροντα παλαιά ευχαριστιακά στοιχεία, όπως είναι η έναρξη με το «Ειρήνη πάσι» του προεστώτος της συνάξεως, τα πέντε βιβλικά αναγνώσματα, οι δεήσεις υπέρ των κατηχουμένων, ενεργουμένων υπό πνευμάτων ακαθάρτων, φωτιζομένων και μετανοούντων, η χερνιψία, ο απλούς τρόπος της προσκομιδής, η απουσία του Συμβόλου της Πίστεως και του «Πάτερ ημών», η κοινωνία κατά τον αρχαϊκό τρόπο. Η Αναφορά αυτής της Λειτουργίας διακρίνεται για την εξάρτησή της από ιουδαϊκά πρότυπα αλλά και το οικολογικό της περιεχόμενο.
Ο συγγραφέας των «Αποστολικών Διαταγών» έχει ιδιόρρυθμη θεολογία που μπορεί να χαρακτηρισθεί ως ημιαρειανική. Εκείνη βεβαίως την εποχή δεν είχε ξεκαθαρίσει το Χριστολογικό ζήτημα. Δεν είναι μάλιστα τυχαίο ότι η Λειτουργία αυτή αναγνώσθηκε από εκκλησιαστικούς συγγραφείς και Πατέρες, οι οποίοι την χαρακτήρισαν ως «Αναφορά των Αποστόλων». Αξιοποιήθηκε μάλιστα στα προς αντιμετώπιση θέσεων που αμφισβήτησαν την περί του άρτου και του οίνου ως σώματος και αίματος Χριστού θεολογία, αλλά και τη δογματική θέση περί του καθαγιασμού των τιμίων δώρων με την επίκληση του Αγίου Πνεύματος.
 
Top