E
emakris
Guest
Δεν ξέρω τι κάνετε εσείς, εγώ απλώς μετέφερα μια συζήτηση από εδώ, προκειμένου να αναπτύξω με πληρότητα τις απόψεις μου στα πλαίσια του κατάλληλου thread.
Γενικώς, οι γενικεύσεις δεν ισχύουν
(Λέγαμε για συγκεκριμένα πράγματα όμως νομίζω.)Προφανώς ο Ιωάννης, και άλλοι πολύ πιο πριν, αποτυπώνουν κάτι που γίνεται στην πράξη ("γενικά" :wink: ή της δικής τους πράξης δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι, αλλά και δεν έχει σημασία), αυτό πως διαφοροποιεί την διαδικασία του να φτάσουμε στην τρίφωνη ή και τετράφωνη ανάβαση. Εσείς λέτε πως κάποιος είδε την φράση αυτή:
και λέει αυτό:
Εγώ πάλι λέω πως έγινε σταδιακά. Αυτό
γίνεται
View attachment Αναστασιματάριον Χουρμουζίου.jpg
και μετά
και έπειτα
έως και
Ακόμα και η καταγραφή ιστορικά αυτή την σειρά ακολουθεί. Οπότε ναι, έτσι νομίζω.
Η δε διαδικασία της εξήγησης των ίσων των κρατημάτων, νομίζω αρκετά συγκεκριμένη περίπτωση, όπως φαίνεται και από το απόσπασμα του Στεφανίδη και από αυτό που πολύ ωραία μας παραδώσατε, είναι διαφορετική.
(Αφήνω το "Μπα", αναπάντητο.)
E
emakris
Guest
Όταν εσείς καταλάβετε ότι ο παραδοσιακός ψάλτης δεν "βλέπει και λέει", αλλά βλέπει, ακούει, αφομοιώνει και μετά ψάλλει, με ό,τι σημαίνει αυτό, τότε και εγώ θα γίνω... καραϊκός!
E
emakris
Guest
Ωχ! Άρα τώρα πρέπει να γίνω καραϊκός! Αμάν, την πάτησα...Τώρα που γίνατε σαφής, το κατάλαβα...
To κατάλαβα. Απλώς αστειεύτηκα, επειδή η έκφραση με τα νούμερα είχε ξαναχρησιμοποιηθεί για μένα.
Στην ουσία τώρα του θέματος, ο κ. Μακρής είπε με πιο επιστημονικό τρόπο αυτό που έχω γράψει κατά καιρούς εδώ, ότι δηλ. το σκεπτικό δεν είναι "ψέλνω έτσι επειδή υπάρχει αυτό το σημάδι" αλλά "ψέλνω έτσι, γι' αυτό υπάρχει αυτό το σημάδι". Η στενή καραϊκή αντίληψη περί σημαδιών έχει οδηγήσει σε ουκ ολίγες παρεξηγήσεις, ως γνωστόν. Γι' αυτό και οι του Καρά αποκαλούσαν τη σχολή Αγγελόπουλου "κουνιστή φωτογραφία" του Καρά, επειδή με την ΕΛΒΥΧ είχαν τυποποιήσει ορισμένα πράγματα και διαφοροποιούνταν στην εκτέλεση κάπως από τον Καρά. Ο Καράς λ.χ. μου έχουν πει ότι τους έλεγε "στα ειρμολογικά μην κάνετε αναλύσεις". Εδώ πέρα ακούς από ψάλτες της σχολής Αγγελόπουλου ή παρεμφερών κάτι "έξω πεταστές" σε μέλη με ταχύτητα τέτοια που μουσικά δεν σηκώνει καμία ανάλυση. Δεν μπορεί λοιπόν να λέμε αξιωματικά ότι το ψηφιστό κάνει αυτό, η πεταστή κάνει αυτό κλπ., γιατί αλλιώς θα πεις το ψηφιστό σε μέλος σύντομο (απλώς θα τονίσεις), αλλιώς σε αργοσύντομο, αλλιώς σε αργό (εκεί θα προσθέσεις και φθόγγους, ενδεχομένως και με παρεστιγμένα κλπ. -οι καραϊκοί τα λένε "τρομικά" ή "εκστρεπτά", οι όροι βέβαια τις περισσότερες φορές δεν έχουν παλαιογραφική αντιστοίχιση, όπως έχει δείξει ο π. Νικόλαος Μέζης-). Κάποιες ερμηνείες θα διαφέρουν μόνο στην ταχύτητα, κάποιες άλλες όμως και στους φθόγγους που θα προσθέσεις (ή, καλύτερα, στον τρόπο που θα γυρίσεις τη φωνή). Γι' αυτό και οι διδάσκαλοι αλλού έγραψαν την ανάλυση, αλλού όχι. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι θα πρέπει να πάρουμε τις περιπτώσεις που έχει γραφεί η ανάλυση και να ερμηνεύσουμε έτσι και τις υπόλοιπες! Γιατί η καταγραφή είναι απλώς ενδεικτική. Άλλος θα το έγραφε διαφορετικά (ήδη δείχθηκε αυτό). Και φυσικά το κάθε σημάδι δεν σημαίνει πάντα πρόσθεση φθόγγων! Αυτά είναι καραϊκού/σολφεζικού τύπου θεωρήσεις. Μπορεί και να μην προσθέσεις κανένα φθόγγο, αλλά απλώς να τονίσεις με τη φωνή σου το μέλος (με λεγκάτα, γκλισάντα κλπ., που λένε στην ευρωπαϊκή).
Οι κατηγορίες επομένως των καραϊκών στο Χρύσανθο ότι "δεν μας είπε πώς ερμηνεύονται τα σημάδια και οι περιγραφές του είναι γενικόλογες" είναι αβάσιμες: δεν μας είπε γιατί δεν έπρεπε να μας πει! Πολύ καλά έκανε ο άνθρωπος και έκανε γενικές περιγραφές, όπως και η Πατριαρχική Επιτροπή. Γιατί το ίδιο σημάδι μπορεί αύριο να βγει ένας άλλο ψάλτης πιο χαρισματικός και να το εκτελέσει διαφορετικά. Όσο λοιπόν κι αν υπάρχουν μερικά γυρίσματα που έχουν μείνει στις παραδοσιακές εκτελέσεις και γίνονται συχνά (αυτά δείχνουν οι ενδεικτικές καταγραφές της ενέργειας των σημαδιών, που έχουν γίνει κατά καιρούς, ήδη από τον Κηλτζανίδη), δεν μπορεί το λαρύγγι να κάνει πάντα τα ίδια πράγματα σε γρήγορα και τα ίδια σε αργά μέλη. Κι αυτό δεν χρειάζεται να ξέρεις βυζαντινή για να το καταλάβεις, αλλά να έχεις απλή μουσική αίσθηση. Κι όταν παίζεις σε ένα παραδοσιακό όργανο έναν σκοπό, αν το παίξεις αργά θα βάλεις "πιο πολύ πράμα", αν το παίξεις γρήγορα, δεν θα προλάβεις να βάλεις και πολλά, αλλά και να προλάβεις δεν το κάνεις, γιατί δεν θ' ακουστεί καλά και καθαρά αυτό το γρήγορο συνονθύλευμα φθόγγων. Τώρα, πώς μια ολόκληρη σχολή "τηρητών της παράδοσης" έρχεται σε αντίθεση με απλά πράγματα, που ισχύουν σε κάθε μουσική από τη φύση τους, είναι απορίας άξιον.
E
emakris
Guest
Πολύ σωστά τα παραπάνω. Διευκρινίζω μόνο, όσον αφορά το παρόν thread, ότι δεν είχα κατά νουν τόσο τον ίδιο τον καραϊσμό, όσο μια γενικότερα διαδεδομένη άποψη των τελευταίων χρόνων (εμπνεόμενη από τον καραϊσμό μέσω κάποιων "συνοδοιπορούντων", αλλά επηρεάζουσα ευρύτερους ψαλτικούς κύκλους), ότι η σημειογραφία της Νέας Μεθόδου είναι "συνοπτική".
Καλώ τους συναδέλφους που προβληματίζονται πάνω σε αυτά τα ζητήματα, να κάνουν την εξής απλή σκέψη: Ας πούμε ότι, αντί για τη Νέα Μέθοδο, επικρατούσε τελικά ο Αγάπιος Παλιέρμος με το πεντάγραμμο. Θα έβγαινε λοιπόν το Αναστασιματάριο, όπου το Κύριε εκέκραξα, αντί να αρχίζει Πα-Πα-Πα-Βου-Γα-Βου-Πα, θα άρχιζε Ρε-Ρε-Ρε-Μι-Φα-Μι-Ρε. Πιστεύετε ότι οι πατριαρχικοί ψάλτες δεν θα έκαναν τις αναλύσεις που κάνουν; Και δεν θα έβγαινε κάποιος μετά από χρόνια και θα έγραφε π.χ. Φα-Μι-Ρε-Μι-Φα-Σολ-Φα-Μι-Ρε, καταγράφοντας την προφορική παράδοση; Ας το σκεφτεί ο καθένας και ας δώσει την απάντησή του.
Ξέρετε ποια θα ήταν η διαφορά; Ότι η έλλειψη της παραδοσιακής ορθογραφίας θα έκανε δυσχερή την αναγνώριση των θέσεων, οπότε ο μαθητής θα τα έβρισκε σκούρα. Και για μεν τις παλαιότερες εποχές, όταν η προφορική παράδοση ήταν ισχυρή, αυτό δεν θα αποτελούσε ιδιαίτερο πρόβλημα. Σήμερα όμως, είτε θα γινόταν κανόνας η υπερ-αναλυτική καταγραφή, είτε θα επικρατούσε η ξηροφωνία.
Οι Τρεις Δάσκαλοι εφάρμοσαν την ιδανική λύση. Μας παρέδωσαν μια σημειογραφία αναλυτική, στην οποία όμως είναι παρών ο παραδοσιακός τρόπος γραφής των μελωδικών σχημάτων. Η πεταστή είναι στη θέση της, το ψηφιστόν στη θέση του, τα κεντήματα εκεί που πρέπει. Βλέπεις τη γραμμή, την αναγνωρίζεις και, ανάλογα με τα ακούσματά σου, την εκτελείς. Με λιγότερα ή περισσότερα ποικίλματα. Δεν μπορούσαν να φανταστούν εκείνη την εποχή ότι οι "αναλύσεις" (οι οποίες δεν γνωρίζουμε εάν τότε ήταν τόσο εξελιγμένες όσο αργότερα) θα γινόταν το κύριο μέλημα των απογόνων τους. Αυτοί φρόντιζαν να καταγράψουν με ακρίβεια τη μελωδική γραμμή, για να τους κατηγορήσουν μετά ότι αγνόησαν τα ποικίλματα (των μεταγενεστέρων)! Τρομερά πράγματα...
Καλώ τους συναδέλφους που προβληματίζονται πάνω σε αυτά τα ζητήματα, να κάνουν την εξής απλή σκέψη: Ας πούμε ότι, αντί για τη Νέα Μέθοδο, επικρατούσε τελικά ο Αγάπιος Παλιέρμος με το πεντάγραμμο. Θα έβγαινε λοιπόν το Αναστασιματάριο, όπου το Κύριε εκέκραξα, αντί να αρχίζει Πα-Πα-Πα-Βου-Γα-Βου-Πα, θα άρχιζε Ρε-Ρε-Ρε-Μι-Φα-Μι-Ρε. Πιστεύετε ότι οι πατριαρχικοί ψάλτες δεν θα έκαναν τις αναλύσεις που κάνουν; Και δεν θα έβγαινε κάποιος μετά από χρόνια και θα έγραφε π.χ. Φα-Μι-Ρε-Μι-Φα-Σολ-Φα-Μι-Ρε, καταγράφοντας την προφορική παράδοση; Ας το σκεφτεί ο καθένας και ας δώσει την απάντησή του.
Ξέρετε ποια θα ήταν η διαφορά; Ότι η έλλειψη της παραδοσιακής ορθογραφίας θα έκανε δυσχερή την αναγνώριση των θέσεων, οπότε ο μαθητής θα τα έβρισκε σκούρα. Και για μεν τις παλαιότερες εποχές, όταν η προφορική παράδοση ήταν ισχυρή, αυτό δεν θα αποτελούσε ιδιαίτερο πρόβλημα. Σήμερα όμως, είτε θα γινόταν κανόνας η υπερ-αναλυτική καταγραφή, είτε θα επικρατούσε η ξηροφωνία.
Οι Τρεις Δάσκαλοι εφάρμοσαν την ιδανική λύση. Μας παρέδωσαν μια σημειογραφία αναλυτική, στην οποία όμως είναι παρών ο παραδοσιακός τρόπος γραφής των μελωδικών σχημάτων. Η πεταστή είναι στη θέση της, το ψηφιστόν στη θέση του, τα κεντήματα εκεί που πρέπει. Βλέπεις τη γραμμή, την αναγνωρίζεις και, ανάλογα με τα ακούσματά σου, την εκτελείς. Με λιγότερα ή περισσότερα ποικίλματα. Δεν μπορούσαν να φανταστούν εκείνη την εποχή ότι οι "αναλύσεις" (οι οποίες δεν γνωρίζουμε εάν τότε ήταν τόσο εξελιγμένες όσο αργότερα) θα γινόταν το κύριο μέλημα των απογόνων τους. Αυτοί φρόντιζαν να καταγράψουν με ακρίβεια τη μελωδική γραμμή, για να τους κατηγορήσουν μετά ότι αγνόησαν τα ποικίλματα (των μεταγενεστέρων)! Τρομερά πράγματα...
Last edited:
Αφού δεν αρκεί η συγκεκριμένη συζήτηση, με συγκεκριμένο θέμα (άλλο από αυτό που "αναπτύσεις" Νίκο) και με νηφάλιο τρόπο...ας παραφράσω...
"...η στενή αντικαραϊκή αντίληψη περί της διδασκαλίας των σημαδιών από τον Καρά..."
(Το θέμα με τα νούμερα [φιλοδοξούσε να] είναι όντως αστείο, όντως παρμένο από εκεί που το είπαν για σένα Νίκο...)
"...η στενή αντικαραϊκή αντίληψη περί της διδασκαλίας των σημαδιών από τον Καρά..."
(Το θέμα με τα νούμερα [φιλοδοξούσε να] είναι όντως αστείο, όντως παρμένο από εκεί που το είπαν για σένα Νίκο...)
Σε αυτά κε Μακρή δεν μπορώ παρά να συμφωνήσω. Ασμένως, ολοθέρμως και άλλες τέτοιες περίεργες λέξεις...
Επειδή όμως τελικά δεν αποφύγαμε ούτε την υπεραναλυτική γραφή ούτε την ξηροφωνία, καλό θα είναι να δούμε λίγο πιο ψύχραιμα την ιστορική πορεία των πραγμάτων. Και κυρίως εσείς που ασχολείστε με την ιστορική μουσικολογία. Οι τρείς δάσκαλοι στην εποχή τους πολύ καλά τα κάνανε. Τα προβλήματα της ξηροφωνίας και της υπεραναλυτικότητας της γραφής δεν προκύπτουν από την εργασία του Καρα!!! Προηγούνται κατά πολύ αυτής. Ο Καράς δημοσιεύει την μέθοδό του το 1982 και γίνεται γνωστή αρκετά ή έστω λίγο αργότερα. Και αν τα βλέπατε πιο ψύχραιμα θα διαπιστώνατε πως είναι μια προσπάθεια να σωθεί το μέτρο της γραφής των τριών, προσπαθώντας όμως να θεραπεύσει και τους λόγους που οδήγησαν στην υπεραναλυτικότητα ή στην ξηροφωνία. Βεβαίως το θέμα ΔΕΝ ήταν αυτό εδώ... Το θέμα ήταν για την συνοπτικότητα και την αναλυτικότητα της γραφής των τριών. Και αν καταλαβαίνω την τελευταία τοποθέτησή σας τελικά δεν διαφωνούμε και πολύ. Όταν δέχεστε πως υπάρχει μια "υπεραναλυτική" γραφή για να εκφράσει την ίδια φωνητική παράδοση με αυτή της γραφής των τριών, αναγνωρίζετε αυτόματα μια κάποια συνοπτικότητα σ' αυτή. (Εκεί που διαφωνούμε κάθετα είναι πως και σ' αυτό το θέμα έπρεπε να εμπλακεί ο Καράς.)
Last edited:
S
Sotres
Guest
Πολύ ενδιαφέροντα όλα τα όσα αναφέρονται. Απλά να προσθέσω κάτι το οποίο μου έκανε εντύπωση. Πριν δύο μήνες βρέθηκα σε δύο ναούς όπου στον ένα έψαλλε ένας συμμαθητής μου στα βυζαντινά, έμαθε τα ψαλτικά κοντά στον κ. Αγγελόπουλο, και στον άλλον ακούσα έναν φίλο από το ψαλτολόγιο ο οποίος δεν συμφωνεί με τις ερμηνευτικές προτάσεις του Αγγελόπουλου. Ομολογώ ότι αιφνιδιάστηκα. Εκεί που περίμενα να ακούσω συγκεκριμένα πράγματα (έλξεις.κ.λπ) δεν τα άκουσα και τα άκουσα στο λάτρη της πατριαρχικής ψαλτικής παραδόσεως. Δυστυχώς δεν είχα κάποιο μέσο ηχογράφησης για να καταθέσω και τεκμηριωμένα τον προβληματισμό μου, διότι ούτε όμοιες διφωνίες άκουσα εκεί που ισχυρίζονται κάποιοι ότι τις λένε, ούτε βυζαντινό άκουσμα υπήρξε παρά κανταδόρικο-πιανιστικό το οποίο γοήτευε τον, κατά τα άλλα, υπέρμαχο της πατριαρχικής παραδόσεως μας. Τελικά φίλοι άλλο η θεωρία και άλλο η πράξη; άλλα υποστηρίζουμε και άλλα λέμε στο αναλόγιο;...
Last edited:
E
emakris
Guest
1) Όχι περισσότερο από ό,τι σε οποιοδήποτε είδος σημειογραφίας. Όταν καταγράφουμε λ.χ. ένα δημοτικό τραγούδι στο πεντάγραμμο, δεν μπορούμε να αποδώσουμε τον κάθε λαρυγγισμό του τραγουδιστή. Προσπάθησε να το κάνει ο Baud-Bovy σε κάποιες εκδόσεις, με αποτέλεσμα οι καταγραφές να είναι πολύ δύσχρηστες. Αλλά ακόμη και στην έντεχνη μουσική: Αν συγκρίνεις την παρτιτούρα ενός τραγουδιού π.χ. του Θεοδωράκη με την εκτέλεση του Μπιθικώτση, θα βρεις αρκετές διαφορές. Σημαίνει αυτό κάτι για τη σημειογραφία;;;
2) Αν δεχτεί κανείς την ύπαρξη κάποιας "συνοπτικότητας", πρέπει να δεχτεί και τον "υποχρεωτικό" χαρακτήρα των όποιων αναλύσεων, πράγμα που απορρίπτω σε κάθε περίπτωση.
3) Το μεγάλο λάθος είναι ότι ταυτίζουμε τη σημειογραφία με τη μουσική. Καιρός να το καταλάβουμε.
Όσον αφορά τον Καρά, ας μην το συζητήσουμε εδώ.
Last edited:
Κάποιος λογικώς σκεπτόμενος θα έλεγε ότι η προσπάθεια "να σωθεί το μέτρο της γραφής των τριών" θα έπρεπε να είχε ως γνώμονα τη διατήρηση της γραφής των τριών και όχι την πρόσθεση επιπλέον σημαδιών σ' αυτήν! Γιατί προτείνοντας λ.χ. το "τρομικό" και το "εκστρεπτό" (πολύ εντός εισαγωγικών...) ως τους κυρίαρχους τρόπους εκτέλεσης του ψηφιστού με ολίγον και κεντήματα, με το επιχείρημα ότι "αυτά τα κάνουν οι ψάλτες αλλά δεν τα παρασημαίνουν", οδηγούμε τους μαθητές (και όχι μόνο) στην εκτέλεση ενός σημαδιού με τους δύο αυτούς τυποποιημένους τρόπους, κάτι βέβαια όχι σύμφωνο με την παράδοση, όπως ισχυρίζονται οι υποστηρικτές τους, αλλά αντίθετο, αφού στις παραδοσιακές εκτελέσεις υπάρχουν χίλιες δυο παραλλαγές των δύο αυτών τρόπων, αλλά και άλλοι τρόποι, που αγνοούνται από την εν λόγω σχολή. Ποιος είναι λοιπόν πιο πιστός εκτελεστής; Αυτό που γράφει υπεραναλυτική γραφή με τρίγοργο και παρεστιγμένο και εκτελεί το λεγόμενο "τρομικό" έτσι ή αυτός που το εκτελεί πάντα μόνο με δίγοργο και δεν γράφει υπεραναλυτικά; Προφανώς ο πρώτος, αφού έχει πιο σφαιρική αντίληψη για την εκτέλεση του ψηφιστού.
Δεν είμαι κι εγώ της γνώμης ότι θα πρέπει όλα ντε και καλά να υπεραναλυθούν. Εάν θέλει κάποιος να πει την κλασσική γραμμή, τα υπάρχοντα διαχρονικά κλασσικά βιβλία είναι μια χαρά! Εάν όμως θέλει να την παραλλάξει και να την ερμηνεύσει (λ.χ. αντί για τα τρία ίσα στο παράδειγμα του Αντώνη να βάλει τη δίφωνη ανάβαση και το συνεχές ελαφρό) και ταυτόχρονα να συμψάλλει με κάποιον, γιατί να μην το γράψει, αφού η σημερινή αναλυτική γραφή του το επιτρέπει; (αυτό σημαίνει αναλυτική -και δεν μπορεί να σημαίνει κάτι άλλο! Η καταγραφή των λαρυγγισμών δεν σημαίνει ότι η υπάρχουσα είναι ανεπαρκής!-) Επομένως θα πρέπει να δούμε το θέμα της υπερανάλυσης όχι αναγκαστικά ως πρόβλημα, αλλά με γνώμονα το τι προσφέρει πρακτικά: από τη στιγμή που υπάρχει η δυνατότητα γραφής των αναλύσεων, γιατί να μην την εκμεταλλευτεί κάποιος σε ένα λογικό πλαίσιο (λ.χ. γραφή Καραμάνη, που είναι αρκετά εύκολη), δείχνοντας έτσι και στοιχεία του ψαλτικού ύφους, αλλά και διευκολύνοντας τη χορωδιακή εκτέλεση, κρατώντας ταυτόχρονα την ποικιλία απόδοσης των σημαδιών στη μουσική μας;
Η υπεραναλυτικότητα επομένως δεν είναι για μένα ταμπού. Απλώς καταντάει κακό από τη στιγμή που γίνεται αιτία παραθεώρησης των κλασσικών κειμένων, ενώ το σωστό σκεπτικό είναι ότι αναδεικνύει τα κλασσικά κείμενα, γιατί, όπως έχω γράψει παλαιότερα, αν μετά ψάλεις ένα κλασσικό κείμενο, έχοντας ψάλει τα σύγχρονα "αναλυτικά", θα το ψάλεις με άλλον αέρα και θα εκτιμήσεις περισσότερο την απλότητα της γραφής, που σου επιτρέπει και να μην κουράζεις το μάτι σου και να αποδίδεις τη μουσική γραμμή.
Όχι βρε Αντώνη, σου το εξήγησε με τόσα παραδείγματα ο κ. Μακρής, ας πω κι εγώ ακόμα ένα: αν γράψω με εκατοστά εικοστά όγδοα τους λαρυγγισμούς σ' ένα τραγούδι που κάνει ο Ismail Cosar, σημαίνει ότι "αναγνωρίζω μια συνοπτικότητα" στη γραφή των πρωτότυπου τραγουδιού; Μα αυτό που ονομάζεις εσύ "ανάλυση" ΥΠΑΡΧΕΙ ΗΔΗ στο κλασσικό κείμενο: δεν είναι ίδιο το ολίγο με την πεταστή, ούτε το ψηφιστό με το αντικένωμα. Αναλυτική γραφή σημαίνει ότι δίνεται ολόκληρο το σώμα της μελωδίας, χωρίς να εννοείται κάποιος βασικός φθόγγος και αυτό κάνει η νέα γραφή, πράγμα που δεν το έκανε η παλαιά. Το γεγονός ότι δεν καταγράφονται οι ανεπαίσθητοι φθόγγοι που προσθέτουμε κατά την εκτέλεση του μέλους (όπως λέει κι η Επιτροπή) δεν σημαίνει ότι δεν είναι αναλυτική η γραφή, ακριβώς γιατί αυτοί οι φθόγγοι ποικίλουν από εκτελεστή σε εκτελεστή! Γι' αυτό και σοφά οι διδάσκαλοι έβαλαν μόνο το ψηφιστό και τέλος. Ούτε τρομικά, ούτε στρεπτά ούτε τίποτα.
Και στο θέμα σαφώς εμπλέκεται και ο Καράς: γιατί από τη στιγμή που αναγνωρίζουμε "συνοπτικότητα" στη γραφή είναι σαν να παραδεχόμαστε κάποιου είδους ανεπάρκεια και ανάγκη εισαγωγής νέων σημαδιών ("καραδοφώνων"), όπερ και εγένετο. Όχι! Η γραφή είναι μια χαρά γιατί είναι αναλυτική και από μόνη της μπορεί να εκφράσει τα "καραδόφωνα" αυτά με χαρακτήρες, δίγοργα κλπ., χωρίς να εισάγει κάποια νέα σημάδια! Είναι στρουθοκαμηλισμός να ονομάζεται ο Καραμάνης "μοντερνιστής" επειδή κάνει το... απαράδεκτο να καταγράφει με δίγοργο την εκτέλεση του ψηφιστού, ενώ ο καραϊκός που σου βάζει το καραδόφωνο από κάτω να θεωρείται τηρητής της παράδοσης! Ενώ στην πραγματικότητα ο πρώτος είναι αυτός που κρατάει τη γραφή όπως του παραδόθηκε και απλώς εκμεταλλεύεται τις δυνατότητές της και ο δεύτερος είναι αυτός που την παραχαράσσει, εξαφανίζοντας την ποικιλία στην εκτέλεση των σημαδιών, που γνωρίζουμε από την παράδοση (δεν ισχυρίζομαι ότι η υπεραναλυτική γραφή είναι κλασσική φυσικά...).
Χώρια που από την εισαγωγή των καραδοφώνων και την υποχρεωτική ερμηνεία τους, υπάρχει κι ο άλλος κίνδυνος: όταν βλέπω ψηφιστό δεν σημαίνει ντε και καλά ότι θα πρέπει υποχρεωτικά να προσθέσω φθόγγους! Όπως είπα, άλλος δεν προσθέτει καθόλου, εκτελεί όμως το ψηφιστό, τονίζοντας περισσότερο το ολίγο, κάτω από το οποίο τίθεται. Όταν λοιπόν του βάλεις το ματζαφλάρι από κάτω είναι σαν να του αφαιρείς τη δυνατότητα να το εκτελέσει χωρίς πρόσθεση μουσικού φθόγγου! Ενώ αφήνοντας το ψηφιστό είναι σαν να του λες: "άμα έχει καλό λαρύγγι, κάνει κάτι, άμα έχει λιγότερο, κάνε κάτι λιγότερο" κλπ., κάνοντας έτσι το μέλος και προσιτό στον αρχάριο και αρεστό στον προχωρημένο! Αυτή την ελευθερία δυστυχώς την αφαιρούν οι καραϊκές πρακτικές των κονσερβοποιημένων εκτελέσεων των σημαδιών.
farlekas 1980
Παλαιό Μέλος
Ακριβως ετσι !!! Το Α και το Ω στην ψαλτικη (οχι στη μουσικη ) , ειναι το καλο οργανο (λαρυγγι) !!! Ολα τα αλλα πανω στο αναλογιο ειναι απλως ...οδοντοκρεμες
.
E
emakris
Guest
Παράφραση του γνωστού άσματος των αδελφών Κατσιμίχα.